ATRAKCJE ZIMOWE W MIĘDZYWOJENNEJ POLSCE


"Zimowe zabawy zakopiańskich dzieci" - zdjęcie wykonane ok. 1920-1935. audiovis.nac.gov.pl

„Zimowe zabawy zakopiańskich dzieci” – zdjęcie wykonane ok. 1920-1935. audiovis.nac.gov.pl

W międzywojniu narty były jedną (obok brydża i dancingu) z najpopularniejszych formą spędzania wolnego czasu. I nie ma w tym cienia przesady, biorąc pod uwagę fakt, że odkąd w 1899 roku uruchomiono linię kolejową łączącą Kraków z Zakopanem, miasto to stało się zimową stolicą Polski.

Międzywojnie, czas, w którym Polska odzyskała niepodległość należy do najbardziej rozrywkowego okresu w dziejach Polski, a jako że ten stan rzeczy nie utrzymywał się zbyt długo (aż do wybuchu kolejnej wojny, w 1939 roku) tym bardziej zasługuje na uwagę i przyjemności z nim związane.

"Dziewczynka na nartach na zaśnieżonej drodze" - zdjęcie wykonane około  1920-1935 audiovis.nac.gov.pl

„Dziewczynka na nartach na zaśnieżonej drodze” – zdjęcie wykonane około
1920-1935 audiovis.nac.gov.pl

Międzywojenne Zakopane miało do zaoferowania turystom znacznie więcej, niż dzisiejsze. Przede wszystkim wszechobecna bohema artystyczna, na czele z Witkacym, Boy-Żeleńskim, Samozwaniec, Pawlikowską-Jasnorzewską, Kasprowiczem, Iwaszkiewiczem, Przybyszewskim, a także wieloma innymi, przyciągała tłumy. Oprócz tego, naprawdę niewielu potrafiło oprzeć się urokowi i magii samego Zakopanego, małych restauracyjek i wielkich karczm usianych wzdłuż Krupówek, pokrytych śniegiem gór, monumentalnych i ekscytujących jednocześnie.

"Hotel i restauracja 'Morskie Oko' w Zakopanem" - luty 1935 audiovis.nac.gov.pl

„Hotel i restauracja ‚Morskie Oko’ w Zakopanem” – luty 1935 audiovis.nac.gov.pl

Zakopane okresu międzywojnia to przede wszystkim jednak ludzie, którzy przyciągali jak magnes. Z tego też względu w tamtym czasie w kurorcie bawili się wszyscy: artyści, politycy i zwykli ludzie. A najpowszechniejszą rozrywką w okresie zimowym było oczywiście narciarstwo.

"Chłopiec na nartach podczas wrzucania listu do skrzynki pocztowej" - zdjęcie wykonane około 1920-1935 audiovis.nac.gov.pl

„Chłopiec na nartach podczas wrzucania listu do skrzynki pocztowej” – zdjęcie wykonane około 1920-1935 audiovis.nac.gov.pl

Z chwilą nadejścia sezonu zimowego szał narciarski przybierał na sile. Najbardziej wytrwałym nie były straszne ani halne wiatry, ani marznięcie na kość, ani zamiecie śnieżne, pokrywające białym puchem wszystko, co napotkały na drodze.

"Samochody osobowe zimą na drodze do Kuźnic" - marzec 1937 audiovis.nac.gov.pl

„Samochody osobowe zimą na drodze do Kuźnic” – marzec 1937 audiovis.nac.gov.pl

Od drugiej połowy lat 20.tych XX wieku można mówić o tym, że narciarstwo stało się modne a co za tym idzie, zaczęto organizować regularne kursy, powoływać do życia szkoły, które miały przysposobić uczestników do jazdy na nartach. Dużą sławą cieszyła się wówczas szkoła Zdzisława Ritterschilda, „nestora” polskiego narciarstwa, ucznia wielkiego Bilgeriego.

"Odkryty autobus kursujący na linii Zakopane-Morskie Oko" - grudzień 1933 audiovis.nac.gov.pl

„Odkryty autobus kursujący na linii Zakopane-Morskie Oko” – grudzień 1933 audiovis.nac.gov.pl

Absolutnie pożądane, z uwagi na pozycję społeczną jaką się zajmowało, było pokazywanie się na modnych trasach narciarskich, dlatego też ani obecność Ignacego Mościckiego, ani słynnych aktorów czy aktorek, czy pisarzy, na czele z Antonim Słonimskim, nie budziła większych kontrowersji.

"Prezydent RP Ignacy Mościcki z żoną Marią na spacerze w Dolinie Chochołowskiej" - luty 1934 audiovis.nac.gov.pl

„Prezydent RP Ignacy Mościcki z żoną Marią na spacerze w Dolinie Chochołowskiej” – luty 1934 audiovis.nac.gov.pl

Z nadejściem końca lat 20-tych XX wieku zaczęto się coraz bardziej jednak niepokoić liczbą przyjezdnych, odwiedzających Zakopane i stanem przyrody. W 1934 roku duże kontrowersje wzbudził także pomysł budowy kolejki na Kasprowy Wierch, ale z czasem i tę myśl zaakceptowano, licząc się z nieuchronnością pewnych następstw. Już w maju 1936 roku kolejka była gotowa do odbioru, co przyciągnęło jeszcze większe rzesze turystów, które z jednej strony wpłynęły pozytywnie na stan budżetu miasta, z drugiej zaś spotykały się z dużą niechęcią i dezaprobatą.

"Aktorka Mira Zimińska na nartach" - zdjęcie pozowane, wykonane około  1920-1939 audiovis.nac.gov.pl

„Aktorka Mira Zimińska na nartach” – zdjęcie pozowane, wykonane około
1920-1939 audiovis.nac.gov.pl

Źródła:
Archiwum NAC
M. Łozińska, J. Łoziński, Narty, Dancing, Brydż w kurortach Drugiej Rzeczpospolitej, PWN 2010.

Samanta Pleskaczyńska – Chcemywiedziec.pl